Een schip zonder eindbestemming heeft altijd wind tegen. Je kan geen antwoord geven als je de vraag niet kent, en je kan geen organisatie hervormen als niet iedereen weet wat de organisatie moet doen. Voor VVS liggen haar missie en doelstellingen vast in de statuten. Op de website staat een verkorte versie, maar ik gebruik de tekst van de statuten.

De echte omschrijving van wat VVS is (of wilt zijn), en waarin VVS verschilt van andere organisaties, zit in artikel vier:

VVS is de overkoepelende organisatie van studentenraden aan de instellingen van hoger onderwijs in de Vlaamse Gemeenschap

Dat is de vorm van VVS, en waarom heeft ze deze vorm? Om de stem van de student te kunnen laten horen.

[VVS] vertolkt daartoe de mening van de studenten aan deze instellingen over onderwijs, onderwijsgerelateerde en actuele zaken. De vereniging stelt zich tot doel langs het geheel van haar werking en structuren, alle studenten aan het hoger onderwijs van de Vlaamse Gemeenschap te vertegenwoordigen en dit zowel op gewests-, gemeenschaps-, federaal als internationaal niveau.

Ik heb een aantal stukjes in het vet gezet, omdat ze belangrijk zijn. VVS overkoepelt studentenraden van instellingen. Geen associatiestudentenraden, maar ook geen individueel lidmaatschap. Eind jaren zeventig is dit wel geprobeerd, maar dat heeft nooit echt gewerkt. Over associaties was bij het opstellen van deze statuten natuurlijk nog geen sprake, maar het zou vandaag de dag ook een mogelijke keuze kunnen zijn. Je moet dan natuurlijk wel rekening houden met de Vlaamse realiteit, met één zeer grote (en goed uitgebouwde) associatie(studentenraad), en daarnaast associatiestudentenraden die niet altijd de verdiende aandacht krijgen van de instellings-studentenraden die er deel van uitmaken. Je ziet het wel op het niveau van de instellingen: onderhandelingen gebeuren tussen de associatievoorzitters, de instellingshoofden kunnen elkaar nog wel bezighouden binnen de Vlir en de Vlhora (binnenkort in één orgaan), maar hebben eigenlijk niet meer zoveel te zeggen over de grote lijnen. Maar goed, voor zover ik heb begrepen is dit nu geen discussiepunt binnen VVS of de ronde tafel.

Wat doet VVS? VVS vertegenwoordigt de mening van alle studenten, over onderwijs, onderwijsgerelateerde en actuele zaken. Vooral die “actuele zaken” is interessant. Dit betekent dat de AV van VVS over eender wat een uitspraak kan doen, als ze daar zin in heeft. Je kan je de vraag stellen of dit nodig is, of je dan niet op een risicovol pad komt als je over niet-onderwijszaken begint, of in het vaarwater van andere organisaties (bijvoorbeeld de Vlaamse Jeugdraad, of jongerenafdelingen van politieke partijen). Toch denk ik dat het belangrijk is hier geen te sterke grens te trekken. Er zijn veel niet-onderwijs dossiers die onmiskenbaar een invloed hebben op studenten. Als het kindergeld rechtstreeks naar volwassen kinderen zou gaan, zorgt dit misschien voor onafhankelijkere studiekeuzes. Als visa-voorwaarden worden aangepast, kan dit internationale studiemogelijkheden beïnvloeden. Als de NMBS haar prijzen verhoogt, heeft dit een invloed op duizenden pendelende studenten. In deze dossiers is het nodig dat de studenten als groep kunnen gehoord worden, want misschien zijn de belangen van studenten niet dezelfde als (nog) niet-studerende jongeren, terwijl ze bijvoorbeeld bij de Jeugdraad op een hoop worden gegooid. Het is aan de AV om, met de geest van de organisatie in het achterhoofd, te bepalen hoe ver VVS kan gaan.

VVS vertegenwoordigt de mening van alle studenten. En dat is niet altijd gemakkelijk: er zijn er meer dan 160 000, en net zoals je niet over “de mening van de veertigers” kan spreken, mag je studenten ook niet op een hoop gooien. Toch verwachten we dat we met één standpunt naar buiten komen. Dit verwachten we, maar waarom eigenlijk? Ik ga hopelijk binnenkort nog dieper ingaan op standpuntvorming, maar waarom wordt er niet, zoals in sommige andere organisaties gebeurt, soms met een minderheidsstandpunt gewerkt? Voor lobbywerk is dit niet altijd gemakkelijk, maar dan kan er nog altijd een selectie gebeuren en enkel gelobbyd worden voor de delen die wel door iedereen gedragen worden. Het is pijnlijk als een studentenraad in eer en geweten niet voor een standpunt kan stemmen als ze slechts met een klein deel niet akkoord kan gaan.  Meer modulair werken kan hier misschien voor een oplossing zorgen.

Lap, ik heb al 680 woorden getypt en ik ben nog niet aan de doelstellingen toegekomen. We zullen hier stoppen, en morgen verder gaan. Reacties zijn altijd leuk, ofwel hieronder, ofwel per mail (jan punt fabry at aapmens-in-het-engels punt be).